Падрыхтоўка зьвестак для першага тэматычнага занятку
У наступны чацьвер тэма «Беларускае стравы» - заедкі. Гугаль выдаў усяго чатыры старонкі па запыце «беларускія заедкі»; зь іх дзьве аднолькавыя на розных бачынах; адна з чатырох не загрузілася. Ну а самая першая аказалася надзвычай цікавай і інфарматыўнай.
Па-першае, падзел страваў па ролі ў харчаваньні:
- Прыварак
- Закрась
- Закалота
- Затаўка
- Валога
- Прысмак
- Прыправы
Па-другое, розныя спосабы цеплавой апрацоўкі прадуктаў:
- смажаньне
- абсмажваньне
- падсмажваньне
- пражаньне
- сквараньне
- падскварваньне
- вараньне
- тушэньне
- смажаньне на ражне, варочаючы над вугольлем
- вараньне ў люце (лют – герметычная апрацоўка прадуктаў у жары)
Разнастайныя рэцэпты беларускіх страваў. Ды іх там проста безьліч! Усе пералічваць няма сэнсу, а заедкі працытую. Гэта тое, выглядае, з чаго пачыналася харчаваньне. Ды й само слова «заедкі» пра тое, уласна кажучы, цьвердзіць.
Звараны бурак парэзаць саломкаю. На дробнай тарцы нацерці хрэну (2-3 ст. лыжкі). Бурак, хрэн, соль, цукар добра перамяшаць і заправіць алеем.
У чорнай рэдзькі зняць шалупеньне, нацерці на дробнай тарцы, адціснуць сок (сок можна дадаць да мёду: добра дапамагае ад кашлю). Цыбуліну дробна пасекчы і зьмяшаць з рэдзькаю і сьмятанаю. Для мяккасьці можна дадаць цертую моркву.
Сьвіную галавізну і ногі вымачыць у халоднай вадзе гадзінаў з 5. Потым ваду зьліць, заліць халоднай вадою і давесьці да кіпеньня. Кіпяціць хвілінаў 10, зноў ваду зьліць. Галавізну і ногі прамыць вадою. Пачысьціць дзьве морквы, дзьве цыбуліны, пяць-шэсьць зубкоў часныку і разам са сьвінымі галавізнай і нагамі варыць гадзінаў пяць-шэсьць, дадаўшы соль, перцу гарошкам і духмяны лаўровы ліст. Калі мяса пачне добра аддзяляцца ад костак, закончыць варыць. Дастаць сьвініну, даць ахаладаць, каб пазбавіцца ад костак, парэзаць невялікімі кавалачкамі і раскласьці па глыбокіх талерках. Праз часныкаціснаўку на кожную порцыю мяса выціснуць па 1-1,5 зубкі часныку, заліць булёнам, пасыпаць дробна парэзанымі кропам і пятрушкаю. Ахалодзіць. Спажываць з хрэнам, гарчыцаю альбо воцатам.
Шчыпяры цыбулі абчысьціць, памыць, дробна парэзаць. У талерцы, пасаліўшы, даць пастаяць хвілін 15. Потым дадаць сьмятаны ці кіслага малаку, ці 1 ст. лыжку воцату, чорнага молатага перцу і алею, ці тварагу і сьмятаны.
Астатняе - тутака.
